فیستول مقعدی غیر قابل درمان

زمانی که از یک فوق تخصص بیماریهای مقعدی در کرج این سایت دررابطه‌با واقعیت امکان درمان این بیماری پرسیدیم، گفت که این عارضه بدون مداخلات درمانی بهبود نمی‌یابد. درمان به‌موقع برای جلوگیری از گسترش این بیماری و عوارض احتمالی آن بسیار مهم است.

در گذشته کیفیت درمان راهکارهای درمانی چندان تعریفی نداشت و بسیاری از پزشکان بر این عقیده بودند که نمی‌توان برای این سندرم، یک راه‌حل درمانی قطعی را پیشنهاد داد. تنها کاری که مبتلایان به این بیماری می‌توانستند انجام دهند، استفاده از درمان‌های خانگی گیاهی یا راهکارهای طب سنتی مانند عسل، پونه کوهی، سرکه سیب و روغن درخت چای است.

درحال‌حاضر با پیشرفت پزشکی نوین، راهکارهای ایمن‌تری مانند لیزردرمانی و جراحی‌های متعدد دیگر روی کار آمد. در واقع برای انجام جراحی فیستول از تکنیک‌های متعددی استفاده می‌شود که این موضوع تا حد زیادی به تشخیص و صلاحدید پزشک بستگی دارد. این پزشک ساکن کرج، در ادامه تکنیک‌های درمانی موجود را این‌گونه معرفی کرد.

  • فیستولوتومی: فیستولوتومی در درمان بیش از 90درصد عوارض این سندرم کاربرد دارد. در فیستولوتومی، با ایجاد یک برش باز طولی، تمام قسمت‌های مقعدی که تخریب شده‌اند، به‌طور کامل تخلیه می‌شوند.
  • پلاگین بیولوژیکی: در این روش، با استفاده از بافت انسانی (مخاط روده انسان) پلاتین مخروطی‌شکل ساخته می‌شود که آن را به‌واسطه بخیه به سر داخلی مجرای فیستول متصل می‌کنند تا از گسترش آن جلوگیری کنند.
  • استن: از قدیمی‌ترین تکنیک‌های جراحی فیستول است. در این روش، یک نخ بخیه را به‌مدت 6 الی 12 هفته درون فیستول مقعدی قرار می‌دهند تا چرک و عفونت درون آن کاملا تخلیه شود.
  • فلپ ادونس منت: این روش مختص کسانی است که در وضعیت وخیمی مانند بی‌اختیاری مدفوع به سر می‌برند. در این روش با بریدن قسمت‌هایی از پوست رکتوم یا مقعد، به ترمیم بافت‌های آسیب‌دیده اقدام می‌شود.

علت به وجود آمدن فیستول مقعدی غیر قابل درمان

در حالت عادی، همه بافت‌ها و قسمت‌های مختلف ناحیه مقعد به‌صورت مجزا و جدا از یکدیگر قرار دارند. یعنی هیچ ارتباطی میان آن‌ها نمی‌توان یافت. اما هنگامی که این بیماری به وجود بیاید، بین پوست ناحیه مقعد و بافت‌ها کانالی غیرطبیعی پدیدار می‌شود.  به گفته یک فرد ساکن کرج که خود مبتلا به این مشکل بود، علت رخ‌دادن این بیماری، غددی هستند که در حالت عادی ترشحات خود را به درون کانال مقعدی می‌ریزند. اگر مسیر خروجی یکی از این غدد مسدود شود، چرک و عفونت ایجاد می‌شود که در نتیجه با تجمع آن، ازطریق یک کانال باریک به سطح پوست می‌رسد. تئوری‌هایی که این فرد از زبان دکتر شهر خود به‌عنوان دلایل ایجادکننده این بیماری شنید، عبارت‌اند از :

  • آبسه مقعدی که با تخریب بافت و عفونت‌های گسترده در سطح بدن ظاهر می‌شود؛
  • بیماری کرون روده که ناشی از التهابات دیواره روده بزرگ است؛
  • عوارض ناشی از جراحی در ناحیه مقعد؛
  • ابتلا به بیماری‌های آمیزشی مانند سیفلیس و کلامیدیا؛
  • زایمان طبیعی سخت؛
  • ضعف بیش از حد سیستم ایمنی بدن؛
  • بیماری ایدز که سیستم ایمنی را به‌شدت ضعیف می‌کند؛
  • عفونت روده‌ها؛
  • ضربه و تروما به ناحیه مقعد؛
  • و سرطان راست‌روده یا تومورهای مختلف در این ناحیه.

فیستول مقعدی غیر قابل درمان انواع متعددی دارد

طبق اظهارات یک فوق تخصص بیماریهای مقعدی در منطقه عظیمیه کرج، این بیماری در یک دسته‌بندی کلی و براساس سادگی و پیچیدگی نوع اتصال و محل قرارگیری بافت‌های مقعدی به انواع مختلفی تقسیم‌بندی می‌شود.

  • فیستول نعل اسبی: این فیستول 2 دریچه نزدیک یا جدا از یکدیگر روی باسن ایجاد می‌کند. این سوراخ‌ها توسط یک مجرای لوله‌ای به هم وصل می‌شوند که شبیه U انگلیسی است.
  • فیستول اکسترا اسفنکتریک: این فیستول از قسمت راست‌روده به‌سمت پایین شروع می‌شود و مجرای آن به پوست اطراف ناحیه مقعد می‌رسد.
  • فیستول ترانس اسفنکتریک: منشا این فیستول از میان عضلات اسفنکتر داخلی و خارجی مقعد شروع می‌شود و مجرای آن با عبور از عضله اسفنکتر خارجی به پوست ناحیه مقعد می‌رسد
  • فیستول اینتر اسفنکتریک: شروع این فیستول از بین عضلات اسفنکتر داخلی و خارجی مقعد است. سپس با عبور مجرا از عضله اسفنکتر داخلی در نزدیک‌ترین قسمت به خروجی مقعد در سطح پوست تمام می‌‌شود.

فیستول مقعدی غیر قابل درمان با چه نشانه هایی قابل تشخیص است؟

یک فردی کرجی مبتلا به این بیماری که تحت‌نظر دکتر خود در منطقه شهید بهشتی کرج است می‌گوید: فیستول در اغلب موارد، نشانه‌های واضح و مشخصی دارد. پزشک با انجام یک معاینه ساده و مشاهده سوراخ‌های فیستول روی سطح پوست ناحیه مقعد و التهاب و تورم ناشی از آن به وجود این بیماری پی می‌برد.

حالا ممکن است گاهی اوقات و در برخی موارد نادر که علائم و نشانه‌های ظاهری فیستول قابل رویت نیستند، پزشک به کمک انگشت خود داخل مقعد را بررسی کند. علاوه‌بر این، می‌توان از روش‌های آزمایشی مختلف برای شناسایی درمان کمک گرفت. این روش‌ها شامل موارد زیر هستند.

  • پروکتوسکوپ
  • سی.تی اسکن
  • سونوگرافی
  • آنوسکوپی
  • ام.آر.آی
  • فیستولوگرافی

پیامدهای حاد فیستول مقعدی غیر قابل درمان

در سندروم پیستول، باکتری‌ها به داخل شکم نشت می‌کنند که این موضوع در نهایت منجر به تجمع چرک خواهد شد. این مشکل همچنین با نام سپسیس شکمی هم نامیده می‌شود. ازآنجایی‌که چنین بیماری با نقص در روده همراه است و نقش اصلی روده هم جذب مواد مغذی است، برخی مواد ازطریق فیستول از بین می‌روند.

در واقع هنگامی که بدن با عفونت مبارزه می‌کند، به تغذیه بیش از حد معمول نیاز دارد. به همین خاطر با جذب کمتر و نیازهای غذایی بیشتر، بیماران مبتلا به فیستول دچار سوء‌تغذیه و کاهش وزن می‌شوند. طی گفت‌وگو با یک کرجی مبتلا به این سندروم، مشخص شد که فیستول غیرقابل‌درمان تهدیدکننده زندگی است و می‌تواند عوارضی جدی ایجاد کند که در ادامه به چندی از آن‌ها اشاره کردیم.

  • بی‌اختیاری مدفوع: فیستول‌های مزمن یا درمان‌نشده پری مقعدی ممکن است منجر به بی‌اختیاری مدفوع شوند.
  • تخلیه فیستول و آبسه: فیستول‌ها باعث تخلیه مایعی بدبو می‌شوند که باعث ایجاد آبسه‌های دردناک خواهد بود.
  • سپسیس: یک بیماری تهدیدکننده جدی است که از عفونت باکتریایی کنترل‌نشده ناشی، و در سراسر بدن پخش می‌شود.
  • پریتونیت: فیستول روده باعث التهاب و عفونت صفاق خواهد شد.

یک فوق تخصص بیماریهای مقعدی مجرب در منطقه مهرشهر کرج ادعا دارد که فیستول مقعدی غیرقابل‌درمان ممکن است از نوع ساده به نوع پیچیده‌تر تغییر یابد. در این صورت، پروسه درمان هم پیچیده‌تر خواهد شد. او می‌گوید که اگر آبسه گسترش پیدا کند، احتمال عفونت عمومی بدن بالا می‌رود.

عدم اصلاح فیستول و اقدام به‌موقع برای درمان آن باعث بی‌اختیاری مدفوع، تخریب اسفنکتر، آبسه‌های دور رکتوم عودکننده و فیبروز تدریجی اسفنکتر مقعدی می‌شود. مجموع این مشکلات، جراحی را پیچیده‌تر خواهد کرد.

بدخیم شدن فیستول مقعدی غیر قابل درمان در طول سال ها

بدیهی است که هرچقدر مسیر هموارتر باشد، جراحی آسان‌تر و کم‌خطرتری انتظار شما را می‌کشد. هرچقدر که دوره درمان را به تعویق بیاندازید، درمان ایمن شما در حوزه جراحی کولورکتال، سپسیس و فیستول پری آنال دشوارتر خواهد بود.

توصیه‌ای که یک بیمار کرجی برای عموم مبتلایان به این مشکل داشت این بود که درصورت به تعویق انداختن جراحی، عوارضی مانند احتباس ادرار، خون‌ریزی، ترشح قابل توجه از محل فیستولوتومی، ایجاد لخته در داخل هموروئید، تنگی مقعد و بی‌اختیاری روده را به بیمار تحمیل خواهد کرد. البته این عوارض ممکن است بعداز جراحی هم دیده شوند.

گروهی دیگر از افراد که بیماری آن‌ها پیشرفت کرده و نسبت به جراحی دیر اقدام کردند، ممکن است طی جراحی، عضلات اسفنکتر آن‌ها آسیب ببیند. همان‌طور که در جریانید، این عضلات وظیفه منقبض‌‌کردن اطراف مقعد را دارند تا بدین واسطه حرکات روده را آسان کنند. آسیب‌دیدن آن‌ها به‌منزله ازدست‌رفتن قدرت ماهیچه‌هاست. در این شرایط کنترل روده از بین می‌رود و در نتیجه مدفوع از رکتوم تراوش می‌کند.

فیستول مقعدی غیر قابل درمان مختص زنان است یا مردان؟

برخی بیماری‌ها جنسیت نمی‌شناسند. مانند همین سندرم فیستول که هم آقایان را می‌تواند درگیر خود کند و هم خانم‌ها. این بیماری در هر2 جنسیت می‌تواند دارای انواع مختلف با نشانه‌های متعدد باشد که کمی قبل‌تر به توضیح آن پرداختیم.

علت ایجاد فیستول در آقایان، همان آبسه است که با ترشحات فراوان خود را نشان می‌دهد. این بیماری در زنان نیز می‌تواند در هر قسمتی ایجاد شود اما بیشترین محل تشکیل آن بین مثانه و واژن است که به اصطلاح آن را فیستول وزیکو واژینال هم می‌گویند.

گاهی اوقات این بیماری با هیچ دردی همراه نیست اما می‌تواند به‌مرور زمان مسبب مشکلات جدی‌تری شود؛ ازجمله بی‌اختیاری ادرار یا نشت عفونت از مثانه و مدفوع به واژن. همچنین این احتمال وجود دارد که ناحیه تناسلی براثر آلودگی زخم شود و فرد مبتلا هنگام مقاربت درد داشته باشد.

جمع‌بندی

فیستول مقعدی غیر قابل درمان یک بیماری نسبتا شایع است که ناحیه مقعد را تحت‌تاثیر قرار می‌دهد. کنترل این بیماری دردناک و به‌شدت ناراحت‌کننده به مراقبت‌های فوری پزشکی و درمان مناسب نیاز دارد. غفلت از درمان زودهنگام باعث پدیدارشدن عوارض شدیدی می‌شود و در آن صورت، درمان هم سخت‌تر.

اگر فیستول مقعدی به‌موقع درمان نشود، عوارض ناشی از آن مانند درد، خون‌ریزی، ترشح، عفونت‌های مزمن، عفونت‌های سیستمیک و از همه اینها بدتر بی‌اختیاری مدفوع و ادرار آن‌چنان گسترش می‌یابد که احتمال دارد کنترل آن حتی با ارائه پیشرفته‌ترین راهکارهای پزشکی هم ممکن نباشد.